حجامت در بارداری

حجامت در بارداری

حجامت در بارداری

حجامت در طب سنتی ایران ارزش بسیار زیادی دارد و یکی از روش های پیشگیری و درمان بیماری های ناشی از پرخونی به حساب می آید. با این روش می توان با پاکسازی و دفع مواد زاید بدن، سبب بهبود برخی از انواع بیماری ها شد. اما این روش محدودیت هایی نیز دارد مثلا حجامت در بارداری جز در مواردی خاص توصیه نمی شود. البته حجامت نیز همانند هر درمان مکمل دیگری اگر تحت نظر متخصص حاذق و مجرب انجام نگیرد، می تواند عوارض و زیان هایی را به همراه داشته باشد. ضمن این که متخصص باید لزوم حجامت عضو درگیر را تجویز کرده باشد، در غیر این صورت بر شدت بیماری افزوده می شود. حجامت یکی از روش های درمانی در طب سنتی است که برخی از افراد برای درمان بیماری های خود به سراغ این روش می روند تا با استفاده از آن بتوانند بیماری های خود را درمان کنند اما باید ها و نباید های حجامت در دوران بارداری باید مورد توجه مادر باردار قرار بگیرد تا با استفاده از روش هایی که مطمئن است و هیچ آسیبی به مادر و جنین وارد نمی کند این روش برای مادر باردار مورد استفاده قرار بگیرد . آشنایی با حجامت در دوران بارداری فصل بهار به دلیل اینکه خون در بدن به هیجان در می‌آید بهترین زمان برای حجامت است.مادرانی که باردار هستند هنگامی که وارد ماه پنجم می‌شوند اگر حجامت کنند برای افزایش قد و مقاومت بدن فرزندشان بسیار مفید است و از زردی نوزاد جلوگیری می‌کند. برای درمان برخی از بیماری‌ها حجامت تجویز می‌شود که بسیار برای بدن مفید است البته باید بر اساس قواعد خاص و در نظر گرفتن شرایط بدنی افراد صورت گیرد. حجامت باید زمانی انجام شود که بدن نیاز به آن داشته باشد، یعنی فرد مراجعه کننده از سنگینی سر و درد آن، خارش صورت، تورم لثه، خواب زیاد یا تاری دیدش دچار مشکل شده باشد.اگر فرد بیمار باشد و از کم خونی رنج ببرد باید با در نظر گرفتن شرایط جسمی و بیماری حجامت صورت گیرد. طبق توصیه اهل بیت فصل بهار بهترین زمان برای حجامت است فصل بهار به دلیل اینکه خون در بدن به هیجان در می‌آید بهترین زمان برای حجامت است و توصیه می‌کنم افرادی که بیماری خاصی ندارند و سالم هستند نیز یکبار در فصل بهار و یکبار در فصل پاییز حجامت کنند. روز‌های پایانی خرداد ماه بهترین زمان برای حجامت است که برای بدن فواید زیاد جسمی و معنوی را در پی خواهد داشت.

حجامت در ماه پنجم بارداری مادرانی که باردار هستند هنگامی که وارد ماه پنجم می‌شوند اگر حجامت کنند برای افزایش قد و مقاومت بدن فرزند خود بسیار مفید است و از زردی کودک جلوگیری می‌کند.

بایدهای حجامت در دوران بارداری

حجامت بر بسیاری از بیماری‌های آزار دهنده مانند میگرن، فشار خون، چربی خون، بیماری‌های پوستی، سنگ کلیه، سوء هاضمه و خارش بدن مفید است و می‌تواند در سریع‌تر رفع شدن این بیماری‌ها موثر واقع شود.با انجام حجامت از آسیب رساندن به بافت‌های بدن که ممکن است با استفاده از داروهای شیمیایی ایجاد شود جلوگیری کنید. ممکن است نظرات مختلفی در باره مساله حجامت در دوره بارداری وجود داشته باشد و بعضی ها به آن اعتقاد داشته باشند و بعضی ها نیز نداشته باشند اما در صورتی که شرایط بارداری مادر در زمان حاملگی ، طبیعی بوده و مشکلی برای انجام حجامت در این دوران نداشته باشد ، انجام این عمل دارای آثار و فواید فراوانی برای مادر حامله و جنین خواهد بود که در زیر به چند مورد مهم از آن ها اشاره می شود:

کنترل فشار خون بارداری

فشار خون بارداری یکی از مشکلات مهم دوران حاملگی محسوب می گردد که می تواند بعضی از زنان باردار را درگیر خود کند. اگر چنانچه فشار خون بارداری کنترل نگردد می تواند سبب بروز مشکلاتی برای مادر باردار و جنین شده و حتی باعث سقط جنین بشود. از این رو کنترل فشار خون بارداری در جهت سپری شدن سالم دوران حاملگی و جلوگیری از سقط یا حتی زایمان زودرس ، ضروری می باشد. فشار خون زنان باردار به وسیله داروهای شیمیایی قابل کنترل می باشد اما از آن جایی که داروهای شیمیایی ممکن است به دلیل ماهیت خود تاثیرات منفی بر جنین بگذارند از این رو کنترل فشار خون حاملگی به روش طبیعی و به دور از داروهای شیمیایی بهتر بوده و می تواند در سلامت جنین هم موثر باشد. یکی از بهترین راه های کنترل فشار خون بارداری ، انجام حجامت در دوران حاملگی می باشد. انجام حجامت در این دوران باعث کاهش غلظت خون مادر حامله و دفع سمومات از بدن او شده و این کار منجر به کاهش فشار خون و کنترل آن در این زمان خواهد شد ؛ مضاف بر اینکه بر روی سلامتی جنین هم تاثیر مثبتی خواهد گذاشت. لازم به ذکر است که حجامت زن باردار بهتر است زیر نظر یک پزشک حاذق طب سنتی انجام شود.

جلوگیری از زردی نوزاد زردی نوزاد بعد از تولد یکی از مشکلات پس از زایمان محسوب می گردد که می تواند موجب صرف زمان و هزینه برای پدر و مادر های عزیز باشد ؛ ضمن اینکه برخی روش های درمان زردی نوزاد ممکن است مخاطراتی را هم برای خود نوزاد داشته باشند. به همین دلیل ، یکی از بهترین اقدامات در جهت جلوگیری از زردی نوزاد ، پیشگیری از آن قبل از به دنیا آمدن نوزاد می باشد. جلوگیری از زردی نوزاد در دوران بارداری اهمیت فوق العاده ای دارد.

یکی از بهترین اقدامات در جهت جلوگیری از زردی نوزاد ، حجامت مادر باردار در زمان حاملگی است. حجامت دوران بارداری یک روش عالی ، ارزان و سالم جهت پیشگیری از زردی نوزاد پس از دوران تولد می باشد.

جلوگیری از سقط جنین

غلظت خون مادر یکی از دلایل سقط جنین یا زایمان زودرس می تواند باشد. با انجام حجامت در زمان حاملگی می توان از غلظت خون مادر کاست تا از بروز مشکلاتی نظیر سقط و زایمان زودرس و سایر مشکلاتی که ممکن است به واسطه غلظت خون مادر برای جنین و خود مادر حامله پیش بیاید جلوگیری کرد.

کمک به رشد جنین

پر واضح است که سالم سازی خون مادر باردار و کاهش غلظت آن و نیز دفع سمومات از خون زن حامله می تواند باعث جریان یافتن بهتر مواد غذایی به جنین شود و این عمل در رشد بهتر جنین می تواند موثر باشد. بدیهی است که هر چقدر مواد غذایی سالمتری به جنین برسد به همان اندازه بر میزان رشد او تاثیر خواهد داشت. برخی از حکمای طب سنتی معتقدند که حجامت دوران بارداری می تواند بر افزایش قد جنین هم موثر باشد.

زمان انجام حجامت در بارداری حال که به اهمیت موضوع حجامت در زمان بارداری پی بردیم سوال مهمی که وجود دارد این است که حجامت در کدام مقطع از دوران بارداری بایستی انجام شود؟ آیا در تمام دوران حاملگی می توان حجامت کرد یا فقط در محدوده زمانی خاصی این عمل قابل انجام است؟ در پاسخ این پرسش باید گفت که هر زمان در دوران بارداری برای انجام حجامت ، مناسب نیست و بهترین زمان توصیه شده برای حجامت دوران بارداری پس از ماه چهارم بارداری بوده و بین ماه پنجم بارداری و ماه هفتم بارداری می باشد. ضمنا توجه شود که به منظور انجام حجامت در هنگام بارداری حتما با یک پزشک مجرب طب سنتی مشورت شود تا احیانا ضرری متوجه مادر باردار و جنین نشود.

زمان انجام حجامت در بارداری

حال که به اهمیت موضوع حجامت در زمان بارداری پی بردیم سوال مهمی که وجود دارد این است که حجامت در کدام مقطع از دوران بارداری بایستی انجام شود؟ آیا در تمام دوران حاملگی می توان حجامت کرد یا فقط در محدوده زمانی خاصی این عمل قابل انجام است؟ در پاسخ این پرسش باید گفت که هر زمان در دوران بارداری برای انجام حجامت ، مناسب نیست و بهترین زمان توصیه شده برای حجامت دوران بارداری پس از ماه چهارم بارداری بوده و بین ماه پنجم بارداری و ماه هفتم بارداری می باشد. ضمنا توجه شود که به منظور انجام حجامت در هنگام بارداری حتما با یک پزشک مجرب طب سنتی مشورت شود تا احیانا ضرری متوجه مادر باردار و جنین نشود.

توصیه طب سنتی این است که در دوران بارداری جز در موارد بسیار ضروری اقدام به کم کردن خون- حجامت، فصد، زالواندازی و ...- نشود. در بسیاری از محافل طب سنتی دیده می شود که به زن باردار توصیه می کنند که بین ماه چهار تا هفت حتما حجامت کند. این توصیه چندان صحیح نیست. درست این است که اگر به هردلیل، با تشخیص مجرّبین طبّ سنّتی، ضرورتی برای حجامت زن باردار وجود داشت؛ بهتر است این کار بین ماه های چهار تا هفت انجام شود که خطر سقط کمتر است. بنابراین گزاره صحیح این است که در این ماه ها جواز انجام حجامت وجود دارد و نه ضرورت انجام آن. حجامت اگر با تشخیص فرد مجرب و به روش صحیح انجام شود علاوه بر بهبود گردش خون جفت، باعث کاهش خطر ابتلا به فشار خون یا مسمومیت حاملگی، دیابت بارداری و مانند آنها خواهد شد.

تامین کلسیم  

یکی از نگرانی هایی که عمدتاً از سوی پزشکان یا برنامه های پزشکی صدا و سیما به زنان باردار تلقین می شود نگرانی از بابت کمبود کلسیم در دوران بارداری است. این مادران عمدتاً به مصرف لبنیات روی می آورند که با توجّه به کیفیت لبنیات پاستوریزه، به هیچ وجه مورد تایید ما نیست و البته معمولاً اثر پیشگیرانه مناسبی هم ندارد. مصرف مکمّل های کلسیم نیز به مانند هر مکمّل دیگری – از جمله مکمّل های آهن و اسیدفولیک – مورد تایید ما نیست.

تامین کلسیم مورد نیاز مادر و جنین، کار چندان سختی نیست و به شیوه های ذیل قابل وصول است:

  ۱- بهره مندی از آفتاب: اگر خانه آفتاب گیری ندارید؛ سعی کنید هر چند روز یک بار هم که شده چند دقیقه ای آفتاب بگیرید؛ البته اکیداً توصیه می کنم که تابش آفتاب باید به پشت بدن باشد و نه جلوی آن.  

۲- فعّالیت بدنی مناسب در طول دوران بارداری مانع از کاهش میزان کلسیم استخوان خواهد شد.  

۳- از مصرف خوراکی هایی که باعث کاهش جذب کلسیم یا افزایش میزان برداشت آن از استخوان می شوند خودداری کنید. سر دسته این خوراکی ها چای و نوشابه است.

  ۴- از بین لبنیات، بهتر است به مصرف کشک و کره محلّی و روغن زرد اکتفا شود. مصرف هفته ای یک بار کشک محلّی مرغوب (به صورت کله جوش، همراه کمی پونه و روغن زیتون– به جای نعناع داغ – و چند عدد خرما یا مغز گردو به عنوان دسر)، کلسیم کافی را برای زن باردار تامین خواهد کرد.

۵- مصرف روزانه ۱۰ عدد مغز بادام خام و ۵ عدد خرما هم می تواند کلسیم مورد نیاز زن باردار را تامین کند.

  ۶- پوست تخم مرغ های مصرفی خود را دور نریزید.آنها را شسته؛ خشک و آسیاب نموده در طول دوران بارداری و شیردهی، روزی نصف قاشق چایخوری از این پودر را با کمی عسل روی زبان خود ریخته قورت دهید. این ترکیب ساده و ارزان یکی از بهترین مکمّل های طبیعی کلسیم است.

مسافرت

  در حاملگی های طبیعی که احتمال سقط یا زایمان زودرس وجود نداشته باشد، مسافرت مانعی ندارد؛ امّا باید توجّه داشت که:   - برنامه ریزی سفر به نحوی باشد که زن باردار خسته نشود. در هر حال باید از مسافرت های طولانی به ویژه در سه ماهه اوّل و سوّم حاملگی اجتناب شود.   - در مسافرت هایی مثل مسافرت با ماشین که به مدّت طولانی پاها به حالت آویزان قرار می گیرند بهتر است که حدّاکثر هر دو ساعت، یک ربع توقّف داشت تا زن باردار کمی قدم بزند؛ چرا که در بارداری احتمال ایجاد لخته های سیاهرگی زیاد می شود که آویزان بودن پاها این احتمال را افزایش می دهد.

ورزش  

نیاز زن باردار به فعّالیت بدنی، اغلب با انجام کارهای روزمرّه – از جمله فعّالیت های مربوط به خانه داری – تامین می شود؛ امّا اگر به هر دلیل این فعّالیت کم است و زن نیاز به فعّالیت بیشتری دارد به این نکات توجّه کند:

۱- انجام هر ورزشی که زن باردار را خسته کند – از جمله همه ورزش های حرفه ای – ممنوع است.

  ۲- انجام هرگونه ورزش که با خطر برخورد ضربه و آسیب به شکم همراه باشد – از جمله ورزش های رزمی – ممنوع است.

  ۳- شیرجه زدن در آب، رفتن به مکان هایی با ارتفاع زیاد و اکسیژن کم(مثل کوه پیمایی)، شنا در آب بسیار گرم یا بسیار سرد، اسکی روی آب، پریدن از ارتفاع و هر حرکت شدیدی برای زن باردار ممنوع است.

  ۴- انجام ورزش باید به صورت منظّم باشد و شدّت آن خیلی کم و زیاد نشود.

۵- در صورت بروز علایم کمبود اکسیژن مانند خستگی مفرط، سرگیجه و تنگی نفس، ورزش باید قطع شود.

  ۶- پس از سه ماهه اوّل حاملگی باید از انجام ورزش هایی که مستلزم دراز کشیدن طولانی هستند، اجتناب شود.

  ۷- مصرف مایعات کافی، محیط خنک و پوشیدن لباس های مناسب جهت جلوگیری از افزایش دمای بدن ضروری است.  

۸- حتما و حتما قبل از شروع ورزش در دوران بارداری در مورد مسایلی که منع انجام ورزش در این دوران محسوب می شوند، با پزشک خود مشورت نمایید. برخی از این مسایل عبارتند از: کمی رشد جنین، خونریزی واژینال، خطر زایمان زودرس، مشکلات دهانه رحم، پارگی کیسه آب، فشار خون بالا، بیماری های مزمنی که با ورزش تشدید می شوند و ….

افزایش وزن  

متوسّط افزایش وزن زنان باردار ۱۲-۱۰ کیلوگرم است که برای خانم های لاغر کمی بیشتر(تا ۱۸ کیلوگرم) و برای خانم های چاق کمی کمتر(تا ۱۱ کیلوگرم) در نظر گرفته می شود. در ایران افزایش وزن بیش از ۱۲ کیلوگرم – و حتّی تا ۳۰ کیلوگرم – امری معمولی است در حالی که به نظر می رسد اگر زن باردار دستورات ساده ای مثل جویدن غذا، استفاده بیشتر از غذاهای گیاهی و پرهیز از خوردن قبل از گرسنگی و دست کشیدن از غذا قبل از سیری را رعایت کند؛ عملاً با چنین مشکلاتی مواجه نخواهد شد.

ترش کردن  

ترش کردن در بارداری به همان دلایلی ایجاد می شود که در غیر زمان بارداری ایجاد می شود؛ جز آن که به دلیل فشار مستقیم رحم روی معده، افزایش فشار داخل شکمی و شل شدن عضلات صاف دستگاه گوارش در زمان بارداری – و به ویژه در اواخر آن – احتمال ترش کردن افزایش پیدا می کند. درمان ترش کردن در این دوران نیز عملاً فرقی با سایر زمان ها ندارد؛ جز این که ترجیح داده می شود مشکل، حتّی المقدور با رعایت دستورات بهداشتی بر طرف شود و نه مصرف دارو

نکته: توصیه می شود که زنان باردار شکم خود را با پارچه ای نرم – و ترجیحاً پشمی – بپوشانند. البته باز هم تاکید می کنیم که «بپوشانند» و نه این که ببندند؛ به عبارت دیگر این پارچه هیچ گونه فشاری را نباید به شکم و رحم وارد بیاورد.

برچسب ها :