تب مخملک در کودکان

تب مخملک در کودکان

تب مخملک در کودکان

در قرن 19 بیماری‌هایی نظیر: تب مخملک، سرخک، سرخجه، زرد زخم، بیماری پنجم، تب زرد و آبله مرغان در کودکان همراه با تب و ظهور جوش شایع شد. سوء تغذیه در دوران کودکی و در زمان بارداری، جزو عوامل خطر برای این بیماری بود. کاهش گونه‌های باکتری که تولید مخملک می‌کردند و استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها و مقاومت بیشتر مردم در برابر این باکتری، باعث شد که این بیماری کمتر شود.

علائم مخملک

درد عضلانی

سردرد

رنگ قرمز روشن در چین‌های زیر بغل و کشاله ران

بزرگی گره‌های لنفاوی در گردن

خستگی و بی قراری

تهوع درد شکمی

التهاب و ورم گلو

ظاهر زبان

در بیماری مخملک دو روز بعد از این علائم، در پوست جوش‌هایی ظاهر می‌شود.

جوش‌ها غالبا در تنه می‌باشند و بعد به دست‌ها و پاها گسترش می‌یابند.

در کف دست و کف پا، این جوش ها نمی‌باشند. جوش‌ها، قرمز رنگ می‌باشند و وقتی که دست به آنها می‌زنیم، سفید می‌شوند.

پوست، سفت و سخت می‌شود، مثل آفتاب‌سوختگی.

صورت سرخ و گلگون

زبان سفید به همراه پرزهای قرمز که به نام "زبان توت فرنگی سفید" معروف است بعد از 2 تا 4 روز، جوش‌ها خشک و محو می‌شوند. پوست نیز صاف می‌شود.

همچنین مخملک معمولا با سوزش و درد گلو، سردرد و تب 38 درجه سانتیگراد یا بالاتر شروع می شود.در مراحل اولیه بیماری، روی زبان کودک بیمار پوشش سفید یا زرد کم رنگ پیدا می شود که مدتی بعد ممکن است به رنگ قرمز درآید. برجستگی ها و پرزهای زبان ممکن است بزرگتر از حالت طبیعی شوند که در این حالت زبان به شکل توت فرنگی در می آید و این علامت مهم در مخملک به "زبان توت فرنگی" موسوم است.لوزه ها و پشت حلق کودک نیز ممکن است باردار شده و قرمز و متورم به نظر برسد. صورت بیمار قرمز و برافروخته می شود در حالیکه اطراف دهان او بیرنگ و سفید است. سایر علائم عمومی در این  بیماری می تواند شامل لرز، درد، کاهش اشتها، متورم شدن غدد لنفاوی، بیقراری و ناخوشی، تهوع و استفراغ باشد.بثورات پوستی معمولا روز دوم بیماری ظاهر می شود و حدود 5-2 روز طول می کشد تا از بین برود. معمولا به شکل لکه های کوچکی که کمی برجسته است در ناحیه زیر بغل، گردن، سینه یا کشاله ران شروع می شود و سپس سر تا سر بدن را فرا می گیرد. بثورات پوستی معمولا خارش دار است. در برخی مواقع این بثورات یا راش ها به شکل خط در می آیند که به آن خطوط Pastia می گویند. این خطوط بخصوص در ساعد، قسمت داخلی آرنج و کشاله ران ها بیشتر واضح است. همراه با ناپدید شدن بثورات، پوست کودک بخصوص در ناحیه دست ها و پاها و کشاله ران شروع به پوسته ریزی می کند.

درمان مخملک در کودکان

بیماری مخملک در کودکان دوره نقاهت کمی دارد و خیلی زود به داروها و درمان پاسخ می دهد و فرد به طور کامل بهبود می یابد. مواردی که می توان جهت درمان مخملک در کودکان استفاده کرد:

اجتناب و دوری از دود سیگار و قلیان

اتاق کودک را خنک نگه دارید

استراحت کردن

مصرف آنتی بیوتیک تجویز شده پزشک به طور منظم و کامل

جهت کاهش درد و پایین آوردن دمای بدن می توان از پاراستامول استفاده نمود نوشیدن زیاد مایعات خنک

این نکته را توجه داشته باشید که اگر درمان به موقع جهت بیماری مخملک و یا هر گونه بیماری که از طریق باکتری استرپتوکوک ایجاد شده است، انجام نگیرد ممکن است باعث بروز بیماری های دیگر و عوارض های جدی تری نظیر آبسه لوزه ها و تب روماتیسمی و مشکلات قلبی  گردد. پس حتما جهت درمان بیماری به پزشک متخصص مراجعه نمایید و درمان را به طور کامل انجام دهید تا بیماری کاملا از بین رود

در صورت شک به مخملک یا هر نوع عفونت استرپتوکوکی دیگر، بهتر می باشد  برای قطعی شدن تشخیص از حلق بیمار نمونه گیری شده و برای کشت فرستاده شود. برای نمونه گیری از یک چوب مخصوص و نازک که سر آن مقداری پنبه قرار داده شده به نام سواپ استفاده می شود. بوسیله سواپ مقداری از ترشحات حلق کودک برداشته می شود و در محل خاصی کشت داده می شود. برای راحت بودن کودک بهتر است از انواع سواپ های بی درد استفاده شود.در صورت درمان، بهبودی سریع خواهد بود، اگر چه راش ها ممکن است برای چندین روز باقی بماند. از طرفی چندین هفته نیز ممکن است طول بکشد تا تورم لوزه ها و غدد لنفاوی به شکل عادی برگردد.اگر هر نوع عفونت استرپتوککی بدون درمان بماند، ممکن است عوارض جدی مانند آبسه لوزه ها را در پی داشته باشد.همچنین ممکن است منجر به بروز تب روماتیسمی و عوارض متعاقب آن، مانند برخی مشکلات قلبی شود که از عوارض دیررس مخملک بدون درمان است.بنابراین اگر کودک شما به مخملک مبتلا شده است، باید مطمئن شوید که او آنتی بیوتیک مناسب را به مقدار کافی و تا زمانی که پزشک تجویز کرده است دریافت می کند، تنها در این صورت است که می توانید مطمئن شوید که بیماری عود نمی کند.ممکن است فردی چندین بار به انوع عفونت با استرپتوکوک دچار شود، اما ابتلا به مخملک بیشتر از یکبار غیر معمول می باشد.

راه‌های انتقال بیماری مخملك 

مخملک بیماری مسری می باشد ولی جوش‌ها و بثورات پوستی بیماری را منتقل نمی‌کند. بلکه عفونت گلو و ترشحات آن می‌تواند فرد دیگر را مبتلا سازد؛ مثلا از طریق بزاق دهان، سرفه و عطسه. با شروع درمان، 24 ساعت بعد از شروع اولین دارو، واگیر آن تمام می‌شود.

عوارض بیماری مخملك

بیماری مخملک در صورت عدم درمان، می‌تواند عوارضی از قبیل عوارض کلیوی داشته باشد. ممکن است این بیماری منجر به ایجاد عفونت‌ها، آبسه، روماتیسم، هپاتیت و... شود. در حالت نادری ممکن است بر سیستم عصبی مرکزی تأثیر گذاشته و باعث مننژیت شود. یا احتمال دارد عفونت گوش و سینوسی شدن رخ دهد. در صورتی که مخملک درمان نشود، ممکن است باکتری‌ها به بیضه‌ها، ریه‌ها، پوست، کلیه و خون سرایت پیدا کند.

پیش گیری از بیماری مخملک

هیچ واکسنی برای جلوگیری از مخملک وجود ندارد.بهترین استراتژی های پیش گیری برای مخملک مشابه اقدامات احتیاطی استاندارد در برابر عفونت هستند، مانند:

دست هایتان را بشورید: به کودک خود نشان دهید چگونه دست هایش را به طور کامل با آب گرم و صابون بشورد. لوازم غذاخوری یا غذا خود را به اشتراک نگذارید: به عنوان یک قاعده، کودک شما غذا، لیوان های نوشیدنی یا لوازم غذا خوری را نباید با دوستان یا هم کلاسی هایش به اشتراک بگذارد. این قانون برای به اشتراک گذاری غذا نیز صادق است. دهان و بینی خود را بپوشانید: به کودک خود بگویید که هنگام سرفه و عطسه کردن، دهان و بینی خود را بپوشانید تا از شیوع احتمالی میکروب ها جلوگیری شود. اگر کودک تب اسکارلت دارد، لیوان های او را بشویید، ظروف و لوازم آشپزخانه خود را بشوید و در صورت امکان، در آب و صابون داغ قرار دهید و یا در ماشین ظرفشویی استفاده کنید. عفونت پوست ناشی از باکتری استرپ می تواند از تماس با پوست عبور کند.

دارودرمانی

رایج ترین درمای برای تب مخملک، یک دوره ی ده روزه ی آنتی بیوتیک می باشد. در این دوره معمولاً از پنی سیلین خوراکی استفاده می شود. افرادی که به پنی سیلین حساسیت دارند، می توانند به جای آن از اریترومایسین استفاده کنند. به بیماران توصیه می شود تا در طول مدت درمان با آنتی بیوتیک، در خانه بمانند. معمولاً 12 تا 24 ساعت پس از مصرف اولین آنتی بیوتیک، تب بیمار از بین می رود.

ممکن است برای کودک مبتلا به تب مخملک، آنتی بیوتیک های زیر تجویز شوند:

پنی سیلین به شکل قرص یا تزریقی آموکسی سیلین آزیترومایسین کلاریترومایسین کلیندامایسین یک سفالوسپورین مانند سفالکسین

هر زمانی که کودک شما به طور ناگهانی یک بثورات ایجاد می کند، به پزشک اطلاع دهید، به خصوص اگر تب، گلو درد یا غدد متورم نیز وجود داشته باشد. این موضوع مخصوصا اگر فرزند شما هر کدام از علائم استروپ گلو را داشته باشد، یا اگر فردی در خانواده یا در مهد کودک یا مدرسه فرزندتان اخیرا دارای عفونت استرپتوکوک باشد، مهم استکه به پزشک مراجعه نمایید.